April 24, 2018

Нарны байрлалаар зүг чиг олох

Ìонгол îðíû áàéðëàõ äóíä ºðãºðºãò íàðíû áàéðëàëûã öàãààð òîäîðõîéëîõîä äàðààõ õ¿ñíýãòèéã àøèãëàæ áîëíî.
Õ¿í òºðºëõòºíèé îëîí æèëèéí àæèãëàëòийн ¿íäñýí äýýð æèëèéí àëü ÷ óëèðàëä ºäºð äóíä 13 öàãèéí ¿åä íàð ºìíºä ç¿ãò áàéðëàõ áà ýíý ¿åä á¿õ þìíû ñ¿¿äýð íü õàìãèéí áîãèíî áîëñîí áàéõ áà ñ¿¿äý𠺺𺺠õîéä ç¿ã áîëæ ºãíº.

April 23, 2018

Сарны байрлалаар зүг чиг олох


Шөнийн цагт сарыг ажиглан баруун зүүн зүгийг олж болно. Сар нь дэлхийг 28 хоногт нэг удаа тойрдог бөгөөд сарны хэдийд, хаана байрлаж байгаагаас хамааран харагдах байдал нь өөр өөр байна. Хэрэв сар нь нар жаргахаас өмнө гарвал түүний гэрэлтэж буй тал нь баруун зүгийг заана. Сар шөнө дундаас хойш гарвал гэрэлтэж буй тал нь зүүн зүгийг заана. Мөн хавирган сартай үед хавирган сарны дээд талаас доод тал хүртэл шулуун шугам татаж өмнө зүгийг олж болно.  Бүтэн харагдах сар буюу билгийн тооллын шинийн 15-ны сар үргэлж зүүн зүгээс гардаг.

April 9, 2018

Алтай Таван Богд уулын авиралтын замууд

Алтай Таван Богд уулын авиралтын замуудыг зураглах, GPS-ээр тэмдэгжүүлэх, авиралтын замын ангиллыг тогтооход тус дэм болох үүднээс оруулж байна.

April 3, 2018

Аялал жуулчлал ба фургон

Надад нэг ийм бодол төрөөд... Сүүлийн үед салбарын сайдын амнаас фургон машиныг аялалд тохирохгүй, хоцрогдсон, ийм машинаар жуулчин тээвэр хийж байхад бид аяллын чанарын талаар ярихад хэцүү гэх мэт үгс урсах боллоо. Асуудал яагаад фургон машин руу чиглэх болов...сайдын чихэнд, бодолд хэн тэгж шивнэсэн юм бол...эсвэл өөрөө тэгж бодоод байгаа юм болов уу.  Хэрэв ямар нэгэн шийдвэр гаргах гэж байгаа бол бодит байдалтай сайн танилцаасай, гаргах шийдвэртээ тусгаасай гэж хүсэж байна. Хариуцлагатай албан тушаалтны үг, шийдвэр гаргахад нөлөөлдөг тул янз бүрийн сөрөг шийдвэр гарчих вий гэж болгоомжлох үүднээс өөрийн саналаа хуваалцаж байгаа юм

Аялал жуулчлалын салбарт орсон цагаасаа л фургон гэдэг машинтай ханилж, энэ машиныг замын итгэлт анд, найдвартай түнш гэж боддог хүний нэг л дээ. Яахав дуу шуу ихтэй , тоос шороо ордог, эйр кондишн байхгүй гээд гоочлох хүн мэр сэр таардаг л юм.

Аялал жуулчлалынхан фургоныг яагаад сонгох болов. Энд мэдээж Монгол орны зам харгуй, дэд бүтцийн хөгжил сул байгаатай холбоотой. 1990-ээд оны сүүлээр Монголд аялж байсан жуулчид танай улс дайны байдалтай байгаа юмуу, яагаад дандаа байлдааны машинууд аялалд явдаг юм бэ гэж асуусан тохиолдолууд олон бий. Тайлбар нь зам муутай, тэгээд ч фургоноос өөр сонголт байдаггүй байлаа. Аялал жуулчлалын зорьж очих газрууд, байрлах гэр бааз, амралт сувилалын газрууд нь төв замаасаа хол, хүрч очиход бартаа саад ихтэй байдгаас шалтгаалж туулах чадвар сайтай машин техник хэрэглэхэд хүрдэг. Хэрвээ зам харгуй сайжирчихвал заавал дуу шуу ихтэй, битүүмж муутай гэгдэг машин хэрэглэх шаардлага ч үгүй болно.

November 13, 2017

Зүчи хайрханы авиралт - Асгат Түргэний уул

Алдараа, Рой, Гангаа, Дэвид нарын хамт Зүчи хайрханы
 орой дээр
2016 оны 6-р сарын 7-ноос 18-ны хооронд Сийлхэмийн нурууны Асгат Түргэний уулын Нарийны голын эхэнд орших нэгэн цаст оргилд Монгол, Шинэ Зеланд, Грек, Английн уулчидтай авирсан. Энэ ууланд бид анх 2011 оны 5-р сард МУГТ, ОУХМ Г.Өсөхбаярын хамт тавуулаа авирч байсан боловч цаг агаарын байдлаас болж авиралтаа зогсоож байсан. Тухайн үед энэ уулын нөхцөл байдлыг нилээн судлаж байсан юм. Бидний өмнөх авиралтын тухай энэ линкээр орж үзээрэй. Зүчи Хайрхан уул. Дараа нэг сайхан авиралт хийнэ гэсэн бодол тээж үлдсэн юм.
Асгат Түргэний ууланд аялагчид, жуулчид маш цөөн ирдэг тул нутгийнхан аялал жуулчлалын талаархи ойлголт бараг байхгүй.  2010 оны намар энэ нутгаар явж байхдаа Тогтомыс гэдэг хүнтэй замд тааралдаж танилцаж байсан юм. 2015 оны өвөл 12-р сард Английн Secret Compass гэдэг компаниас Хархираа Түргэний ууланд хүн авираагүй оргилд авирах аялал асууж, биднийг зохион байгуулж өгөөч гэдэг санал ирсэн. Бид ч тэр саналыг хүлээж аваад шууд л Асгатын ууланд авирахыг санал болгож аяллын маршрут, газрын зургийг явуулсан юм. Харилцагч компани ч бидний саналыг хүлээн зөвшөөрлөө. Ингээд тавьсан саналаа ажил хэрэг болгох ажилдаа орлоо. 2011 онд Асгатын ууланд авирч байхдаа Өмерхан гэдэг айлд бид хонож байсан юм. Тухайн үед энэ ууланд хүн авирч байсан эсэхийг энэ нутагт насаараа амьдарч байсан хүнээс асуухад тэрээр: Хүн ер авирч байгаагүй. Ер нь дөрвөн хөлтэй янгир л гарч чаддаггүй юм билээ, хоёр хөлтэй та хэд чадах уу гэж бассан байдалтай байсан юм. Тэр үед бид ч чадаагүй тул өвгөн дотроо маадгар байсан биз.

October 17, 2017

Байгаль нуурын аялал - Ольхон арлыг тойрсон дугуйн аяллын тэмдэглэл.


2013 онд Хөвсгөл нуурыг Ханх тосгоноос Хатгал тосгон хүртэл мөсөн замаар туулж явахдаа Байгаль нууран дээгүүр нэг ингэж дугуйгаар аялнаа гэж бодож байсан юм.  Тэр хүслээ биелүүлж энэ жил буюу 2017 оны 3-р сард Mongolia Expeditions компаний менежерүүд Батсүрэн, Энхнарангийн хамтаар Байгаль нуурын Ольхон арлыг мөсөн замаар дугуйгаар тойрлоо.  Байгаль нуурын 27 том жижиг аралтай байдгаас Ольхон арал хамгийн том нь юм.  Арлын урт нь 72 км, өргөн нь 12 км, арлын нийт 730км/кв. Арлын нийт оршин суугчид 1600 гаруй. Ольхон гэдэг нь Ойхон гэдэг буриад үг.  1937 онд буриадын автономит тойргоос тасалж Эрхүү мужид нэгтгэсэн. Бөөгийн ариун газар гэдгээрээ алдаршсан арал юм.  Бурхан хад Бөөгийн хад гэж нэрлэдэг өвөрмөц тогтоцтой хад нь арал дээр орших Хужир тосгоны дэргэд далай түрж орж өвөрмөц тогтоцыг үүсгэдэг.  Байгаль нуур нь манай гаригийн хамгийн цэнгэг, хамгийн урт настай нуур, нуурын насжилт нь 25-35сая жил. Мөн хамгийн гүн нуур юм. Нуурын хамгийн гүн хэсэг Ольхон арлын Жима уулын дэргэд 1632метрт хүрнэ.

February 7, 2017

Fatbike Adventure in Mongolia

People thoughts that Mongolian winter is very cold and there is nothing to do and see. That's WRONG. Here's chance to visit in Mongolia and cycling on snow and ice road in winter. Please check following link: http://www.mongolia-expeditions.com/tour?id=23&link=#&type=mountain-biking-tours

January 24, 2016

Тайваний аялал - Тайваньд аялсан тэмдэглэл

Бээжин такси
Тайвань гэдэг улсад аялахаар 12-р сарын 23-нд миний бие найз Батаа, манай компанийн дугуйн механик Чукагийн хамт Бээжинг зорилоо. Тайваний тухай миний мэдэх юм гэвэл маш бага маруухан, 2015 оноос эхлэн Тайванаас манай компани жуулчин авах болсон. Азийн дөрвөн барын нэг, нийслэл хот нь Тайпей, Чан Кайшигийн улс гэхээс өөр юм бараг мэдэхгүй байлаа. Ер нь бол Тайвань гэдэг чинь гамингийн үлдэгдэл ш дээ. Чан Кайши чинь гамин намын дарга байсан, 1947-1948 онд Монголын баруун хилээр гамингийнхан хасагийн дээрэмчидтэй нийлж  үймээн тарьж байсныг л мдэх билээ. Тайвань одоог болтол Монголыг өөрийн зах хязгаар муж гэж үздэг үэл баримтлалтай. Засгийн газарт Монгол Төвдийн хороо гэж хүртэл байдаг. Тайваньд хийгдсэн газрын зурагт Монголыг хятадын харъяанд оруулж зурдаг байсан нь саяхан. Ямар мөнгө хэрэглэдгийг нь  ч мэдэхгүй байв. Явахаасаа өмнө нет ухаж ямар ч байсан Тайвань доллар хэрэглэдгийг нь мэдэж авав.
Тайваний мөнгөн тэмдэгт
Монголд бол Тайван долларын гүйлгээ хийдэггүй юм байна. Ханнш нь 1 тайвань доллар нь 60 төгрөгтэй тэнцэх дундаж ханштай байдаг. Мөн Тайваний визийг 90000 төг төлөөөд авдагюм байна. Тайваний Төлөөлөгчийн газар нь 2002 оны 9-р сарын 1-ний өдөр МУ-ын нийслэл Улаанбаатар хотноо “Тайпэйн Худалдаа, эдийн засгийн Улаанбаатар дахь төлөөлөгчийн газар” нэртэйгээр байгуулагдсан. Энэ газраас та визээ авч болно. Ингээд Тайванд очоод нутгийн доллар болгохоор хэдэн доллар солиж авлаа. Тайпей хүрэхийн тулд бид Бээжинд нэг хонох ёстой боллоо. Билет нь үнэтэй юм. Хямдхан явах нислэг нь Эйр Чайна, Тайван руу Гонгконгоор, Сөүлээр, Бээжингээр дамжиж нисэх боломжтой юм байна лээ.
Буудлын оройн хоол
Үдэш Бээжинд ирээд онгоцны буудал дээр байрлах Эйр Чайнагийн мэдээллийн ажилтантай уулзаж, бүртгүүлээд буудал хувиарт орлоо. Энд дамжин нислэгээр явах зорчигчид олон байлаа. Биднийг нэг эйр Чайнагийн нэг ажилтан дагуулж явсаар авто зогсоолд зогсох салж унах шахсан ямбий автобусанд суулгаж хотын захад, газрын мухарт байрлах нэг буудалд авч ирлээ. Капитал нисэх буудлаас нэг их холгүй газар. Бээжингийн агаарын бохирдол ч бүр гамшгийн хэмжээнд хүрчээ, автобусанд явахад л ам хамраар тоос орж байгаа мэдрэмж төр байлаа. Сониноос нэг нөхөр Бээжингийн агаарыг нэг сарын турш жирийн тоос сорогчоор соруулж орсон тоосонцороор нь тоосго хийсэн гэж фэйсбүкээс уншсан санаанд орлоо. Тэгэхээр хир гамшигт хүрсэн нь тодорхой. Хүний бие ч бас бөх юмаа. Бээжин рүү явж байгаа бол амны хаалт аваад явахад гэмгүй юм байна лээ шүү, агаарын бохирдол нь юун Улаанбаатар, үнэндээ аймаар юм байна лээ. Бид гурав Бээжинд оройтож ирсэн болохоор хүнсний дэлгүүрээс идэж уух юм авна гэж бодож болохоор автобусны цонхоор дэлгүүр хайж л явлаа. Бидний буусан буудлаас бараг 1 км зайтай нэг жижиг хүнсний мухлаг байхыг тогтоож авлаа. Буудалдаа буугаад буудлын ресторанд орж оройн хоол идлээ.